ÜÇ SÖZCÜK

“Dünya, olduğu gibi olan herşeydir.”

Wittgenstein’in Tractatus’u, Oruç Aruoba’nın çevirisi ile böyle başlıyor. Ama aslen, kitabın başında bir de epigraf var:

“M o t t o : … ve kişinin bütün bildiği, gürültü-patırtı içinde kulağına çalınanlar değil, üç sözcükle söylenebilir.” KÜRNBERGER

Tümcenin tamamı şöyledir: “Böylece, kocaman tasarım dünyaları, kişi onlara egemense, bir ceviz kabuğuna sığar ve kişinin bütün bildiği, gürültü-patırtı içinde kulağına çalınanlar değil, üç sözcükle söylenebilir.”

Ferdinand Kürnberg 19. yüzyılda Viyana’da yaşamış bir oyun yazarıydı. Bu cümle ilk olarak Kürnberg’in Deutsche Zeitung gazetesinde 1873 yılında yayımlanan “Das Denkmalsetzen in der Opposition”  adlı eserinde geçiyor. Türkçe’de herhangi bir çevirisine rastlayamadığım Kürnberger’i şuradan da anımsayabilirdik. Theodor Adorno’nun Minima Moralia’sı da tıpkı Tractatus gibi Kürnberger’den bir alıntıyla başlat: “Yaşam yaşamıyor.”

Tractatus’a dönecek olursak, Düşüncede basitliğe, hem mantıkta hem dilde temizliğe soyunan ve üzerine konuşulamayanlar konusunda susmayı öğütleyen bu müthiş kitabın epigrafındaki o üç sözcüğün, tümcenin basitliği anlamında, özne, nesne, yüklem olabileceğini, bunu kastettiğini düşünmüştüm. “Tümcenin içinde düşünce öyle dilegelebilir ki, düşüncenin nesnelerini, tümce-iminin öğeleri karşılar.” “Uygulanmış, düşünülmüş tümce imi, düşüncedir.” “Düşünce anlamlı tümcedir.” “Tümcelerin toplamı dildir.” [Tractatua Logico-Philosophicus, Metis, 2018, s.31 ve s.45]  Wittgenstein tümceye böyle görevler verdiğine göre, ben de yanılıyor olamazdım.

Meğerse, bir rivayete göre, o üç sözcük şuymuş: “Ich liebe dich.”
(Türkçesiyle, Seni seviyorum)

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

WordPress.com'da Blog Oluşturun.

Yukarı ↑

%d blogcu bunu beğendi: