SOKRATES’İN YORULMASI

“…bundan sonra olacaklar hakkında bir kehanette bulunmak istiyorum, çünkü insanların özellikle kehanette bulunabileceği bir konumda, ölmek üzereyim …beni çarptırdığınız cezadan çok daha ağırına çarpılacaksınız.”

-Platon [Sokrates’in Savunması, İş Bankası, s.60]

Platon, eserinde Sokrates’in ağzından böyle konuşuyor. Bir intikam kehaneti de denebilir buna. Devam eden satırlarda Sokrates ve dolayısıyla Platon, bu intikamın Sokrates’in takipçisi olan gençler tarafından alınacağını ima ediyor. Eserin kendisi dahi (Sokrates’in Savunması – Ἀπολογία) bu intikamın bir parçası ve enstrümanı olarak kabul edilmeli. Sokrates’in son nefesini binlerce yıl öteye taşıyor. Sadece Platon da değil, Ksenophon, Aeschines ve Antisthenes de benzer eserlerle Sokrates’i savundular. Atinalıların Sokrates’in ardından vicdan azabı çektiği ve rüzgarın kısa zamanda tersine döndüğü biliniyor. Sokrates’i mahkum eden politikacıların liderleri Anytus’un ve Meletus’un, destekçileriyle birlikte ya idam edildiği ya da Atina’dan sürüldüğü yazılıyor. (D. Laërtius öyle yazmış)

Peki ya Sokrates’in kendini öldürtmesinin bu intikam reçetesinin bir parçası olmasına ne demeli? Bir kara mizah monoliti gibi. Suçlamaları kabul etmesi için yalvardılar Sokrates’e. Mahkeme göstermelikti,  Eğer  Sokrates, suçlamaları kabul edip, mahkemenin suyuna gitseydi, en kötü ihtimalle Atina’dan uzağa ama çimenlerin yeşil, kızların ve oğlanların güzel olduğu hoş bir Ege kasabasına sürgün edilecekti. Kimse, zaten 70 yaşını devirmiş bu yaşlı bilgeyi öldürmek istemiyordu.

Mahkumiyeti kesinleşince, önce, denk gelen bayramı bahane ederek infazı bir süre ertelediler. Sokrates savunmasında ısrar edince, firar etmesi için hücresinin kapısını açık bırakıp muhafızları birkaç saatliğine uzağa gönderdiler. Yaşlı bilge kaçmayı kendine yakıştıramadı. Sokrates, bir felsefe şehidi olmaya kararlıydı. Belki de ancak bu yolla ölümsüz olacağını sezmişti ve asıl intikamın bu olacağını biliyordu. Ya da belki de Nietszche haklıydı. Son sözleri, “Asklepios’a bir horoz borçluyuz Kriton, parasını ödeyin,” oldu. Belki de Sokrates yorulmuştu.

 

 

SOKRATES’İN YORULMASI” için bir yorum

Kendininkini ekle

  1. Peki gercekten son sözünde ne demek istiyordu? Sokrates yorulmamıştı aksine yeni bir hayatı düşlüyordu belki de nietzsche’nin deyimiyle üstinsana dönüşeceği anı bekliyordu. Bir bedende insanın olabileceği şey sınırlıydı ve tüm zihinlere yer ederek üst forma ulaşıp varlığını büyütmek istiyordu. Hiç bir zaman vazgeciş içinde olmadı. Yorgun değildi. Ölümünden-doğumundan sonrasını planlamış ve bunun için hazırlık yapıyordu .

    Beğen

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

WordPress.com'da Blog Oluşturun.

Yukarı ↑

%d blogcu bunu beğendi: